Asertywność - podstawowe prawa asertywnego zachowania.

W poprzednim artykule omówiliśmy czym jest asertywność i dlaczego nie należy jej mylić z agresją. Dziś poznamy prawa nią rządzące i odpowiemy na pytanie dlaczego asertywność jest niezbędna do posiadania pozytywnego wizerunku samego siebie.

Asertywność jest niezbędnym elementem poczucia własnej wartości. Tylko przez asertywne zachowanie w sytuacjach konfliktowych możemy poczuć, że wyszliśmy z twarzą i bez niepotrzebnych emocji. W ciągu życia stykamy się z ludźmi mającymi rozmaite przekonania i poglądy, w tym całkowicie odmienne od naszych. Ze strachu przed brakiem akceptacji, odrzuceniem czy po prostu ze strachu przed wyrażeniem własnego zdania milczymy. W ten sposób przestajemy być sobą, odmawiamy sobie prawa do swobodnego wyrażania myśli. Godne i pełne życie wymaga byśmy nie tracili części swojego ja i umieli sobie radzić w sytuacjach konfliktowych, a także swobodnie wyrażać swoje myśli i opinie. Uległość i nieumiejętność asertywnego zaistnienia sprawia, że nie osiągamy naszych zamierzeń, czujemy się skrzywdzeni, a także zachęca innych do dominacji i wykorzystywania naszej osoby.

W jaki sposób się asertywnie zachowywać?

Przede wszystkim należy się wyrażać jasno i otwarcie. W sposób szczery, zgodny z prawdą, naszymi przekonaniami i uczuciami mówić NIE lub TAK. Starać się nie kłamać, każdy człowiek ma prawo być sobą i popełniać błędy. Gdy jesteśmy atakowani – brońmy się. Nie pozwalajmy na naruszanie godności osobistej i na to, by traktowano nas w sposób raniący. Pomocne mogą być zdania typu: „Nie chcę żebyś się zwracał do mnie w ten sposób”. Gdy się nie zawiniło, nie należy przepraszać. Także nie powinno się nadmiernie tłumaczyć i usprawiedliwiać. W momencie gdy chcemy być dobrze zrozumiani – wyjaśniajmy. Gdy czegoś nie rozumiemy – mamy prawo do zadania pytania. Realizujmy swoje cele. Ale jednocześnie nie napadajmy na innych i przyznajmy im te same prawa. Oto niektóre, z podstawowych praw, jakie człowiek asertywny szanuje u siebie i innych (za L. Mahrus):

1. Prawo domagania się tego, czego chcemy (wraz ze zrozumieniem, że partner/partnerka ma prawo powiedzieć nie).

2. Prawo do własnego zdania, uczuć, emocji i do odpowiedniego ich wyrażania.

3. Prawo wypowiadania opinii, które nie mają logicznej podstawy i których nie musimy uzasadniać (na przykład intuicyjne myśli i uwagi).

4. Prawo do podejmowania własnych decyzji i radzenia sobie z ich skutkami.

5. Prawo do dokonania wyboru, czy chcemy być zaangażowani w czyjeś problemy.

6. Prawo nie wiedzieć i nie rozumieć czegokolwiek.

7. Prawo do popełniania błędów i ponoszenia ich skutków.

8. Prawo do odnoszenia sukcesów.

9. Prawo do zmiany zdania.

10. Prawo do prywatności.

11. Prawo do bycia w samotności i niezależności.

12. Prawo do zmieniania się i bycia asertywnym.

13. Prawo do mówienia "nie" bez poczucia winy.

Asertywność nie jest cechą wrodzoną, możemy się jej nauczyć. Zacznijmy od sztuki przyjmowania komplementów. Gdy jesteśmy chwaleni, nie reagujmy przesadną skromnością. Przyjmijmy pochwały i pamiętajmy o słowie dziękuję. Nauczmy się także odmawiać. W sposób bezpośredni, stanowczy, uczciwy i bez pretensji oraz usprawiedliwień.

Zachęcam Czytelników do stosowania asertywnych zachowań w swoim życiu. Ta technika pozwala nam cało i bez szwanku wychodzić z różnorakich trudnych sytuacji, jednocześnie uczy nas szanować prawa drugiego człowieka, które są takie same jak nasze. Asertywność jest doskonałym sposobem na to, by relacje z innymi ludźmi były poprawne i nie odbywały się naszym kosztem.

« poprzednia